Open brief aan de Belgische auteurs

Beste heren auteurs Coninx, Stuyven, Lanoye, Peeters, Callier en anderen,

Treurig lezen we jullie reactie op het zoveelste Sabam-schandaal. De organisatie in kwestie hebben we nog niet gehoord, maar blijkbaar hebben jullie er geen probleem mee om als BV’s voor de kar van de auteursrechtenindustrie gespannen te worden. Pas op dat je niet aan de verkeerde kant van de geschiedenis komt te staan.

Laten we hopen dat er een misverstand bestaat, een grondig misbegrip van het huidige effect van de auteurswetgeving. Anders lijkt het ons onwaarschijnlijk dat sociaal geënageerde mensen zoals Tom Lanoye of Bart Peeters steun bieden aan een systeem en organisatie die zo onevenredig asociaal is.

Vooreerst, een uitgestoken hand. Wij zijn bereid om met eender wie (Sabam, auteurs of eender wie zich geroepen voelt) het debat aan te gaan. Voor de camera of gezellig met een kop koffie. Die uitnodiging ligt er al lang bij bijvoorbeeld SACD-Scam en het is erg jammer dat dit nog nooit gebeurd is.

Weet ook dat de Piratenpartij geen voorstander is van een volledige afschaffing van de auteurswetgeving. Zelfs het idee erachter is aannemelijk. Maar wat oorspronkelijk bescherming bood tot 25 jaar na de creatie van een werk, is nu geexplodeerd naar 70 jaar na de dood van een auteur. Waar het oorspronkelijk ging over het rechtstreekse gebruik van auteurswerken, gaat het nu over een blanco heffing op alle mogelijk gegevensdragers en - als het van jullie rechtenorganisatie afhangt - binnenkort een blanco heffing op alle digitaal verkeer. Waar het in theorie voor alle artiesten zou helpen, hebben nu enkel gevestigde artiesten - zoals uzelf - en de auteursrechtenindustrie - zelf geen auteurs - iets aan het systeem. Waar een beheersvennootschap perfect logisch is, staat er nu een zware lobbymachine die steeds meer wegheeft van een private belastingsdienst. You’ve created a monster.

Allemaal hebben jullie kunnen genieten van de rijkdom aan gedeelde, "vrije" cultuur. Teksten uit de oudheid, muzieksamples van oude platen, filmtaal, quotes en ideeën van de duizenden auteurs die jullie zijn voorgegaan. Allemaal hebben jullie gekopieerde cassetjes beluisterd en gemaakt, teksten en partituren gekopieerd, gelezen en gespeeld, zijn jullie gratis naar de bibliotheek kunnen gaan, gratis films gekeken, gratis naar muziek geluisterd, video's opgenomen, enz. Wij betwijfelen sterk dat je daar - toen je nog niet zo kapitaalkrachtig was - een moreel probleem mee had. Waarom verdedig je dan een organisatie die deze vorm van cultuur delen met de allerhardste middelen wil bannen? Voor wie het nooit genoeg is? Die lobbyen voor de criminalisatie van banale handelingen (ondertussen kun je in Japan twee jaar cel krijgen voor downloaden), internetaansluitingen willen afsluiten (o.a. de "Hadopi" wet in Frankrijk), geheime verdragen buiten onze parlementen om trachten sluiten (ACTA), enzovoort. Dit is geen verhaal van winnaars, hier zijn alleen verliezers. Het zijn ook uw eigen buren, neefjes en nichtjes, wellicht uw eigen kinderen die op ditzelfde moment muziek delen met klasgenootjes.

Daar bovenop heb je het grote geluk artiest te zijn in een maatschappij die dat ten zeerste waardeert en het maar wat graag beloont. Alleen kan dat nooit ten allen prijzen zijn. Het zakelijke model waar jullie voor staan moet hoe dan ook compatibel zijn met de manier waarop we al eeuwen met cultuur omgaan.

En dat is het hele punt. Wellicht is het mogelijk om tot een compromis te komen tussen wat nodig is om als artiest aan de slag te kunnen blijven en publieke belangen. Een compromis dat moreel en ethisch verantwoord is. Het is daarbij onze overtuiging dat Sabam niet de juiste organisatie (meer) is, precies omdat er alleen maar harde taal wordt gesproken, omdat men met jullie bekende namen de publieke opinie tracht de arm om te wringen.

Tijd om eens aan tafel te gaan zitten?